به گزارش پایگاه خبری بلور گچساران، کمبود آب در دشت امامزاده جعفر به کابوسی برای کشاورزان گچساران تبدیل شده است؛ جایی که جهاد کشاورزی، مسئولیت را متوجه آب منطقهای میداند و این شرکت هم از اجرای پروژههای میلیاردی برای رفع بحران سخن میگوید.
باغداران و کشاورزان روستاهای پاکوه، بیدزرد، سربیشه، ماهورباشت، امامزاده جعفر، خربل و سرآبننیز همچنان از مشکلات طرح پایلوت آبرسانی به دشت امامزاده جعفر و حومه سخن میگویند. این طرح که باهدف بهرهبرداری از دستگاههای نوین آبیاری بارانی و قطرهای و استفاده از حقآبه رودخانه زهره آغاز شد، قرار بود با تأمین آب پایدار، زمینه تولید محصولات استراتژیک و اشتغال جوانان را فراهم کند.
به گفته کشاورزان، این طرح از زمان افتتاح تاکنون فاقد یک نظام مدیریتی منسجم بوده و همواره با چالشهایی همچون خرابی پمپها، آسیب به لولههای اصلی (GRP) و نبود مدیریت اجرایی مسئولانه دستبهگریبان است. نتیجه این وضعیت، هدر رفت میلیاردها تومان از سرمایه دولت و کشاورزان و ناکامی در تحقق اهداف اولیه بوده است.
خسارتها؛ از مزارع گندم تا باغهای بیثمر
کشاورزان میگویند به دلیل عدم بهرهبرداری از طرح، برداشت محصول آنان در سال جاری بسیار کاهشیافته است. باغداران نیز که سرمایهگذاریهای سنگینی برای کاشت و اجرای سیستم قطرهای انجام دادهاند، اکنون با خشکیدگی چاههای حفاریشده و از بین رفتن درختان روبهرو هستند.
در همین راستا «لیلا عطازاده» مدیر جهاد کشاورزی گچساران در گفتگو با ما اظهار کرد: از رسانهها خواهش میکنم صدای من باشند. درست است که در جهاد کشاورزی بحث باغ و زمین زراعی مطرح میشود، اما وظیفه تأمین آب این اراضی به عهده آب منطقهای است. هیچ باغی بدون استعلام از آب منطقهای احداث نمیشود و جهاد کشاورزی برای صدور مجوز اجرای دستگاههای آبیاری باید تأییدیه این شرکت را دریافت کند.
وی افزود: جهاد کشاورزی تنها مسئول تولید، داشت و برداشت محصول است، اما متأسفانه مردم همه مشکلات آبی را هم از چشم ما میبینند. بارها با مدیران آب منطقهای استان و شهرستان درباره این موضوعات بحث و جدال داشتهایم، حتی در جلسهای یکی از مسئولان فرمانداری گفته بود اگر مدیران دو دستگاه روبهروی هم بنشینند جلسه به دعوا کشیده خواهد شد.
بحران الکتروپمپها و بیتدبیری در مدیریت آب
عطازاده ادامه داد: یک ایستگاه پمپاژ احداث شد اما همان ابتدای کار مشکلاتی به وجود آمد. همان سال وقوع سیل، الکتروموتورها دچار خرابی شدند. بهجای اینکه از محل اعتبارات بحران چند دستگاه جدید خریداری شود، همان موتورهای آسیبدیده را بارها تعمیر کردند و وارد چرخه آبرسانی نمودند. طبیعی است که این تجهیزات دیگر توان لازم را ندارند و هر یکی دو ماه یکبار از کار میافتند.
وی تأکید کرد: اکنون تنها یک دستگاه الکتروپمپ در حال فعالیت است که آنهم مشکلات زیادی دارد. همین دو هفته پیش یکی از پمپها از مدار خارج شد و صدای اعتراض کشاورزان بلند شد. درحالیکه تأمین آب بر عهده آب منطقهای بود، اما جهاد کشاورزی با همکاری سپاه پاسداران وارد عمل شد و ۶۰ سرویس آب را برای باغات دچار تنش آبی از سرآبننیز تا پاکوه تأمین کرد.
درحالیکه مدیر جهاد کشاورزی گچساران از بیتدبیری و بیعملی در حل مشکل آب کشاورزان امامزاده جعفر سخن میگوید، سید معصوم افضلی، رئیس منابع آب شهرستان، از خرید و نصب الکتروپمپهای جدید و طرحهای گسترده برای رفع بحران خبر داده است؛ برنامههایی میلیاردی که به گفته وی میتواند بخشی از کمبود آب منطقه را جبران کند.
افضلی در گفتگو با خبرنگار ما اظهار کرد: در سالهای اخیر تلاشهای متعددی برای افزایش تعداد الکتروپمپها و انجام تعمیرات صورت گرفته است. اخیراً یک دستگاه الکتروپمپ به ارزش ۱۶ میلیارد تومان خریداری و در ایستگاه پمپاژ پاکوه نصب شده است. علاوه بر این، یک راهانداز به ارزش حدود ۳ میلیارد تومان خریداریشده که بهزودی نصب خواهد شد. مجموع هزینه نصب این پمپ بیش از ۲۰ میلیارد تومان برآورد شده و راهاندازی آن میتواند بخش قابلتوجهی از نیاز آبی کشاورزان را تأمین کند.
بازگرداندن پمپهای ازکارافتاده و خرید تجهیزات جدید
رئیس منابع آب گچساران گفت: پیشازاین تنها یک پمپ در مدار آبرسانی فعال بود که چندی پیش از کار افتاد اما با همکاری پیمانکار تعمیر و مجدداً به مدار بازگشت. اکنون تمامی باغات از پاکوه تا سرآبننیز با همین پمپ آبیاری میشوند.
وی افزود: برای تکمیل ظرفیت، یک الکتروموتور دیگر به اصفهان ارسالشده تا پس از تعمیر در ایستگاه پاکوه نصب شود. همچنین یک الکتروپمپ دیگر نیز با همکاری شرکت بهرهبرداری نفت و گاز گچساران در حال تعمیر است. علاوه بر این، در مناقصه خرید ۸ دستگاه الکتروپمپ، شرکت پمپ ایران برنده شده و چهار دستگاه آن در ایستگاه پاکوه نصب خواهد شد. مذاکراتی نیز برای نصب دو دستگاه الکتروپمپ دیگر از نوع WKL در دست انجام است.
گلایه از بیتوجهی کشاورزان در مناقصات
افضلی با انتقاد از کمتوجهی کشاورزان و پیمانکاران محلی گفت: سالهاست مناقصات اطلاعرسانی میشود، اما تاکنون هیچ کشاورز یا پیمانکاری برای شرکت در آن اعلام آمادگی نکرده است. مشارکت کشاورزان میتواند به توزیع عادلانه و بهموقع آب میان بهرهبرداران کمک کند.
هشدار درباره توسعه بیرویه باغات
وی با هشدار نسبت به توسعه بیرویه باغات تصریح کرد: الگوی کشت تعریفشده در شبکه آبرسانی، زراعت است و بارها هشدار دادهایم که از توسعه باغات خودداری کنند. در صورت توقف فعالیت ایستگاه به دلایلی مانند کمبود برق یا مشکلات فنی، خسارت اصلی متوجه کشاورزان خواهد شد.
ظرفیت چاهها و مشکل افت سطح آب زیرزمینی
وی همچنین به ظرفیت ۳۹۰ حلقه چاه موجود در دشت امامزاده جعفر اشاره کرد و گفت: کشاورزانی که از کمبود آب برای تولید محصولاتی مانند گندم گلایه دارند، میتوانند از این منابع استفاده کنند، هرچند بسیاری از زمینهای منطقه برای زراعت مناسب نیستند.
بر اساس این گزارش؛ جهاد کشاورزی کمبود آب را ناشی از بی تدبیری منابع آب میداند و منابع آب از هزینههای میلیاردی برای خرید تجهیزات جدید سخن میگوید، با این حال کشاورزان دهستان امامزاده جعفر(ع)، همچنان درگیر کمبود آب و نگرانی از نابودی باغات خود هستند. این جدال مدیریتی اگرچه بر سر مرز وظایف ادامه دارد، اما زمینهای کشاورزی هرروز بیش از گذشته تشنه میشوند و راهحل فوری برای نجات آنان بیش از هر زمان دیگری ضرورت دارد.
